Over decubitus

Decubitus treft in Nederland jaarlijks vele duizenden mensen. Decubitus doet zich vooral voor bij langdurig bedlegerige en/of immobiele patiënten.

Het ontstaan van decubitus kan verstrekkende gevolgen hebben. Decubitus is daarom een serieus probleem. Iedereen die vanwege ziekte of ongeval in bed, stoel of rolstoel moet blijven, kan decubitus krijgen.

Dit leidt vaak tot pijn, ongemak, langere verpleegduur, sociaal isolement en hogere zorgkosten.

Wat is decubitus

Doorliggen of te wel decubitus is een letsel/wond, dat ontstaat door voortdurende druk op de huid. De druk beschadigt de huid en het onderliggend weefsel.
De beschadiging van de huid en/of onderliggend weefsel kan zich manifesteren van lokale roodheid tot diepe letsels in de meest ernstige vorm.

Waar ontstaat decubitus?

Decubitus ontstaat op plaatsen waar langdurig druk op het weefsel tussen bot en huid uitgeoefend wordt. Met name plaatsen waar zich weinig weefsel tussen de huid en bot bevindt zijn kwetsbaar, zoals stuit, zitbeen knobbels, heupen, hielen, knieën, enkels, schouderbladen, ellebogen, oren, achterhoofd en wervelkolom.

Wanneer heb je meer kans op decubitus? Als je…

  • bedlegerig of stoelgebonden bent
  • beperkt bent in de mobiliteit
  • lijdt aan gevoelsstoornissen
  • incontinent bent van urine en/of ontlasting ofwel overmatig transpireert
  • moeite heeft met eten en drinken
  • een verlaagd geestelijk bewustzijn heeft

Bedlegerig?

  • Verander regelmatig van houding als je dit zelf kunt of laat elke drie uur wisselhouding toepassen.
  • Gebruik een speciaal drukverlagend matras.
  • Zet het bed in semi-fowler houding.
  • Hielen vrij leggen.
  • Zorg dat de onderlaag waarop je ligt droog en glad is.

Stoelgebonden

  • Verander minimaal elke 15 minuten van positie (als je dit zelf kunt) of elk uur (als je hierbij geholpen moet worden).
  • Gebruik een drukverlagend zitkussen.
  • Zorg voor regelmatige lichaamsbeweging.

Wat kun je zelf doen om decubitus te voorkomen?

  • Inspecteer de huid minimaal 1 x per dag.
  • Zorg voor een goede lichamelijke hygiëne.
  • Voorkom een schrale huid.
  • Maak de huid schoon als deze in contact is gekomen met urine of ontlasting.
  • Gebruik zo nodig goed incontinentie materiaal.
  • Eet volwaardige voeding. Praat met een voedings-deskundige over uw voeding.
  • Drink dagelijks tenminste 1,5 liter vocht.
  • Blijf deelnemen aan het gebeuren in je omgeving
  • Neem kennis van de maatregelen om decubitus te voorkomen bij bedlegerigheid of stoelgebonden zijn.